Jakie wyspy państw członkowskich wchodzą w skład Unii Europejskiej?
Planujesz wakacje na wyspie i nie wiesz, czy obowiązują tam zasady Unii Europejskiej? Choć Unia Europejska nie posiada własnych wysp, wiele z jej państw członkowskich ma terytoria wyspiarskie – zarówno w Europie, jak i poza nią. W artykule sprawdzisz, które z nich należą do UE, czy obowiązują tam zasady strefy Schengen, wspólna waluta, oraz gdzie możesz podróżować bez paszportu i odprawy celnej. Od Madery i Wysp Kanaryjskich, po Cypr, Maltę i Korsykę – oto praktyczny przegląd wysp należących do UE, pomocny dla każdego podróżnika.
Unia Europejska a wyspy – do kogo należą?
Unia Europejska sama w sobie nie posiada wysp – nie jest państwem, lecz organizacją międzynarodową zrzeszającą 27 krajów członkowskich. Jednak wiele z tych krajów ma w swoim składzie wyspy, zarówno te położone blisko kontynentu, jak i bardzo oddalone terytoria na oceanie. Wszystkie te wyspy, o ile są integralną częścią państw UE, należą do Unii Europejskiej i obowiązuje na nich unijne prawo.
Wyspy te dzielimy zwykle na:
- regiony najbardziej oddalone (RNO / franc. RUP – régions ultrapériphériques)
- wyspy kontynentalne (blisko Europy)
- wyspy państw wyspiarskich (np. Malta, Cypr)
Regiony najbardziej oddalone (RNO) – najdalsze wyspy w UE
Regiony najbardziej oddalone to terytoria znacznie oddalone geograficznie od kontynentalnej Europy, ale będące pełnoprawną częścią UE. Znajdują się głównie w tropikach – na Karaibach, Oceanie Indyjskim i Atlantyku. Oto one:
Portugalia
- Azory – archipelag wulkaniczny na Atlantyku
- Madera – wyspa atlantycka, blisko Afryki, z własną autonomią
Hiszpania
- Wyspy Kanaryjskie – popularny cel turystyczny, m.in. Teneryfa, Gran Canaria, Lanzarote
Francja
- Gwadelupa – archipelag karaibski
- Martynika – wyspa karaibska
- Reunion – wyspa na Oceanie Indyjskim
- Majotta – wyspa w archipelagu Komorów (O. Indyjski)
- Saint-Martin (część północna) – wyspa na Karaibach (część południowa – Sint Maarten – należy do Holandii i nie jest w UE)
Na wszystkich tych terytoriach obowiązuje prawo unijne, chociaż niektóre mogą mieć odmienne regulacje fiskalne lub celne ze względu na status specjalny.
Inne wyspy będące integralną częścią państw UE
W skład Unii Europejskiej wchodzą również inne wyspy, które są pełnoprawnymi częściami kontynentalnych państw członkowskich – należą do UE na takich samych zasadach jak pozostałe regiony lądowe.
Włochy
- Sycylia – największa wyspa na Morzu Śródziemnym
- Sardynia
- setki mniejszych wysp: Elba, Ischia, Lampedusa itd.
Grecja
- Kreta – największa grecka wyspa
- Rodos, Kos, Lesbos, Korfu, Zakynthos – i wiele innych (Grecja ma ponad 200 zamieszkałych wysp)
Francja
- Korsyka – wyspa na Morzu Śródziemnym (francuski departament)
Dania
- Zelandia, Fionia, Bornholm – wyspy w obrębie Danii (ale nie Grenlandia – ta opuściła UE)
Państwa wyspiarskie w Unii Europejskiej
Są też kraje członkowskie UE, które same są państwami wyspiarskimi:
Malta
- Kraj obejmuje trzy główne wyspy: Maltę, Gozo i Comino. Jest członkiem UE od 2004 roku.
Cypr
- Cała wyspa Cypr de iure należy do UE, choć de facto północna część (Cypr Północny) znajduje się pod kontrolą turecką i jest wyłączona z obowiązywania prawa unijnego.
Wyspy, które nie należą do UE mimo powiązań z krajami członkowskimi
Warto też wspomnieć o wyspach, które należą politycznie do państw członkowskich UE, ale nie są częścią Unii Europejskiej, np.:
- Grenlandia (terytorium autonomiczne Danii – wystąpiła z EWG w 1985 roku)
- Wyspy Owcze (Dania – poza UE)
- Sint Maarten, Aruba, Curacao (Holandia – terytoria autonomiczne poza UE)
Gdzie UE sięga morzem?
Wyspy należące do Unii Europejskiej są częścią krajów członkowskich, choć często mają własną autonomię lub specyficzne przepisy lokalne. Od Madery po Reunion, od Korsyki po Cypr – są to terytoria objęte unijnym prawem, podatkami, a często też programami rozwojowymi.
Dla podróżnych i obywateli UE oznacza to, że podróż na takie wyspy nie wymaga paszportu, cła ani wizy, a unijne prawa i standardy są tam zazwyczaj takie same jak na kontynencie.
